Koji su najbogatiji gradovi u BiH? Broj milionera krije jednu veliku zamku

Gradovi milionera u BiH: Gdje se zapravo stvara najviše novca?

Svake godine kroz medije se pojavi slična tvrdnja – da određeni grad u BiH ima više milionera nego neki od najbogatijih evropskih gradova. Najčešće se u tom kontekstu pominju Živinice i Tešanj.

Međutim, postoji jedan problem: u BiH ne postoji zvaničan registar milionera.

Ne postoji institucija koja mjeri neto imovinu građana, niti zvanična statistika iz koje bi se moglo vidjeti koliko ljudi u Živinicama, Tešnju ili bilo kojem drugom gradu posjeduje imovinu vrijednu više od milion KM, prenose Nezavisne.

Zbog toga su brojke koje se godinama pojavljuju u medijima zapravo procjene.

Odakle je došla priča o 150 milionera?

Jedan od najčešće citiranih podataka potekao je od Samira Vildića, predsjednika Upravnog odbora Fondacije preduzetnika u BiH.

On je izjavio da u Živinicama živi više od 150 milionera i da ovaj grad, kada se broj uporedi sa brojem stanovnika, po tome nadmašuje Berlin, a približno je na nivou Kelna.

Prema istom izvoru, Kakanj ima više od 40 milionera.

Vildić je objasnio da je cilj takve poruke bio da se posebno mladima pokaže da u BiH postoji ozbiljan kapital koji može biti usmjeren u nove investicije.

Namjera možda jeste opravdana, ali procjena nije isto što i zvaničan statistički podatak.

Kako se došlo do te brojke?

Ono što se može provjeriti jeste broj kompanija koje posluju u određenom gradu i imaju prihod veći od milion KM.

U Živinicama su 2022. godine poslovale 110 kompanija sa prihodom većim od milion KM, dok ih je 2023. bilo 117.

Na osnovu toga izvedena je pretpostavka da u gradu postoji veliki broj ljudi sa imovinom većom od milion KM.

Međutim, tu postoji nekoliko problema.

Prihod firme nije isto što i bogatstvo vlasnika

Kompanija koja godišnje ostvari milion KM prihoda ne mora vrijediti milion maraka.

Na njenu vrijednost utiču imovina, dugovi, profit i brojni drugi faktori.

I obrnuto – kompanija sa manjim prihodom može imati izuzetno veliku vrijednost.

Dobar primjer su distributeri goriva, koji mogu imati stotine miliona maraka prihoda, ali relativno male profitne marže.

Zbog toga se samo na osnovu prihoda kompanije ne može utvrditi koliko njen vlasnik ima imovine.

Bogatstvo nije uvijek registrovano u gradu u kojem je nastalo

Još veći problem predstavlja sjedište kompanije.

Preduzetnik može biti iz Tešnja, ali kompaniju registrovati u Sarajevu, Mostaru ili drugom gradu.

U tom slučaju njegova kompanija se u statistici više ne računa kao kompanija iz Tešnja.

To znači da statistika zasnovana na sjedištu firme može dio kapitala iz manjih sredina preseliti u veće administrativne centre.

I broj stanovnika je problem

Poređenja „po glavi stanovnika“ često koriste podatke iz popisa stanovništva iz 2013. godine.

Od tada se broj stanovnika u pojedinim gradovima značajno promijenio.

Zbog toga poređenje koje koristi više od deset godina star broj stanovnika ne može dati potpuno preciznu sliku današnjeg stanja.

Šta onda možemo pouzdano izmjeriti?

Mnogo realniju sliku daju podaci o prihodima registrovanih kompanija.

Tako je Tešanj 2024. godine imao 143 kompanije sa prihodom većim od milion KM.

Od toga su četiri kompanije imale prihod veći od 100 miliona KM: Hifa-Oil, Madi, AS i Mann+Hummel BA.

Široki Brijeg je imao 134 kompanije sa prihodom većim od milion KM, ali čak sedam kompanija sa prihodom većim od 100 miliona KM: TT Kabeli, FEAL, MCI, Lukas TP Nakić, Mepas, Nameks i Bernina.

Kada se ovi podaci uporede sa brojem stanovnika, slika postaje još zanimljivija.

Umjesto da pokušavamo izbrojati nepostojećim registrom koliko BiH ima milionera, mnogo je korisnije posmatrati gdje se stvara najveći poslovni kapital.

A po tim pokazateljima, mali gradovi poput Tešnja i Širokog Brijega imaju izuzetno snažnu privredu u odnosu na broj stanovnika.