Tokom prošle godine u Republici Srpskoj ugašeno je 506 preduzeća, što predstavlja rast od 58,3 odsto u odnosu na 2024. godinu, kada je sa rada odjavljeno 295 firmi. Svako gašenje privrednog subjekta predstavlja značajan udarac za ukupnu ekonomiju i tržište rada u Srpskoj, pišu „Nezavisne novine“.
Prema podacima Agencije za posredničke, informatičke i finansijske usluge (APIF), u istom periodu zabilježen je i blag pad broja novoosnovanih firmi. Tokom prošle godine registrovano je 1.039 novih preduzeća, dok je u 2024. godini taj broj iznosio 1.023.
Kada je riječ o Banjaluci, prema podacima APIF-a, u protekloj godini prijavljeno je 501 novo preduzeće, što predstavlja povećanje u odnosu na prethodnu godinu, kada ih je bilo 462. Istovremeno, zabilježen je i rast broja ugašenih firmi u najvećem gradu Srpske, pa je tokom prošle godine zatvoreno 163 preduzeća, dok je u 2024. godini taj broj iznosio 104.
Iz APIF-a ističu da navedeni podaci ukazuju na oscilacije u poslovnom ambijentu, te da se trendovi osnivanja i gašenja preduzeća razlikuju u zavisnosti od regije i vrste djelatnosti.
Predsjednik Unije poslodavaca Republike Srpske Zoran Škrebić izjavio je za „Nezavisne novine“ da je pad broja aktivnih firmi posljedica globalne ekonomske krize, čiji se efekti prenose i na domaće tržište. Prema njegovim riječima, posebno je pogođena prerađivačka industrija, gdje je došlo do smanjenja broja zaposlenih, iako ukupan broj radnika nije drastično opao.
Škrebić je dodao da se u tekućoj godini ne očekuju značajniji pomaci nabolje, te da postoje indikacije da će negativni trendovi biti nastavljeni. Kao jedan od razloga naveo je i nagli rast prosječnih plata u posljednjih nekoliko godina, koje su, kako kaže, povećane za 60 do 70 odsto, bez pratećeg rasta produktivnosti.
Ekonomista Milenko Stanić ranije je ukazao da privredne aktivnosti u Republici Srpskoj već duže vrijeme bilježe pad. Prema njegovim riječima, niže stope privrednog rasta dovode do zatvaranja firmi i smanjenja broja zaposlenih, što su međusobno povezani procesi.
Osvrćući se na podatke o rastu broja novoosnovanih firmi u Banjaluci, Stanić je naveo da to ukazuje na koncentraciju stanovništva i ekonomskih aktivnosti u nekoliko većih urbanih centara. Banjaluka i Bijeljina, prema njegovoj ocjeni, i dalje zadržavaju određenu privrednu dinamiku, dok manje opštine i gradovi bilježe zastoj, izostanak novih investicija i pojačano iseljavanje stanovništva, što dodatno produbljuje proces ekonomske centralizacije u Republici Srpskoj.
Šta Vi mislite o ovome?